Ostatnia aktualizacja:
31 sierpnia 2014
  Powrót...
Aktualności
 
 

Prymus.info - internetowe dzienniki lekcyjne

 

 

Experymentarium SP1

 

Pomagają nam

Partner misji

Sponsor

POLIMEDIA - Marlena Proszak i Paweł Pasterz

Dariusz Dziadzio - poseł na Sejm RP

„Experymentarium 1” to innowacja pedagogiczna realizowana w Szkole Podstawowej nr 1 w Rzeszowie w ramach „Projektu 3Z NUMER JEDEN – Szkolne Centra Nauki”. Pierwsze „Zet” - ZOBACZ, drugie - ZBUDUJ, trzecie - ZADEMONSTRUJ.

Celem projektu jest popularyzacja nauki i techniki, poprzez nowoczesne, interaktywne zajęcia politechniczne rozwijające twórcze myślenie, realizowane poza programem szkolnym.

Podczas warsztatów, uczniowie wraz z nauczycielami i koordynatorami – popularyzatorami nauki, projektują i budują eksponaty swojego pomysłu, analogiczne do tych, jakie znajdują się w Centrach Nauki i innych placówkach edukacji nieformalnej. Wykorzystując skonstruowane przez siebie przyrządy i urządzenia, uczniowie biorący udział w zajęciach – tworzą szkolne centrum nauki i kolekcje pomocy naukowych do wykorzystania w swojej szkole, a także podczas prowadzenia pokazów naukowych w innych placówkach szkolnych i przedszkolnych. Ważnym elementem projektu, obok eksperymentowania i konstruowania, jest obserwacja i opisywanie swojej pracy. Przygotowane pokazy demonstrowane są przed kolegami i koleżankami, a także opisywane na antenie Radia Rzeszów w programie Radiolatorium. Prezentacje te mają zachęcać innych młodych ludzi, ich rodziców i opiekunów do podjęcia współpracy i włączenia się do idei.

Niezwykle ważnym elementem projektu jest kształcenie u najmłodszych umiejętności organizacji pracy w grupie oraz współpracy przy rozwiązywaniu problemów technicznych. Równie ważną kwestią jest rozwijanie umiejętności tworzenia dokumentacji technicznej sporządzanych samodzielnie przedmiotów oraz sprawność przy słownej prezentacji. Przygotowywanie większości modeli nie wymaga od dziecka znajomości fizyki, chemii, zawiłych wzorów a jedynie otwartości na otaczający świat i dociekliwości.

Pilotażowe zajęcia, podczas których dzieci wykonywały proste eksperymenty i doświadczenia pokazały, że jest to pomysł wartościowy, a tego typu zajęcia niezwykle potrzebne. Uczniowie wykazali się pomysłowością i twórczą inwencją. Zastanawiali się, jak skonstruować kompas, zegar słoneczny czy silnik spalinowy, jakich użyć materiałów oraz narzędzi. Budując eksponat – piłując, wiercąc, klejąc - rozwijali umiejętności manualne. Zacieśniali przy tym więzi i uczyli się współpracy w zespole.

Zapraszamy do „Experymentarium”! To nie będzie stracony czas!

Rok szkolny 2013/2014

Piszą o nas...

W Miesięczniku Podkarpackiego Centrum Edukacji Nauczycieli w Rzeszowie "Nauczyciel i Szkoła" - nr 10 (44) ukazał się obszerny artykuł o Experymentarium 1 - innowacji realizowanej w naszej szkole w ramach "Projektu 3Z - Szkolne Centra Nauki", którego pomysłodawcą i autorem jest pan Paweł Pasterz. Artykuł jest bogato ilustrowany zdjęciami z zajęć politechnicznych, które cieszą się dużą popularnością wśród uczniów "Jedynki". Autorkami artykułu są panie: Monika Jaracz i Małgorzata Wilczak. Czasopismo dostępne jest w bibliotece szkolnej. Zapraszamy do lektury!

Experymentarium 3Z - wręczenie certyfikatów

Zakończyliśmy pierwszy etap realizacji innowacji "Experymentarium 1" w ramach Projektu 3Z NUMER JEDEN – Szkolne Centra Nauki”. Pierwsze „Zet” - ZOBACZ, drugie - ZBUDUJ, trzecie - ZADEMONSTRUJ. 23 czerwca w naszej szkole odbyło się uroczyste podsumowanie zajęć. Młodzi adepci nauki otrzymali Certyfikat I stopnia wtajemniczenia w arkana wiedzy.
Dziękujemy wszystkim, którzy byli z nami przez ten rok, a w szczególności Panu Pawłowi Pasterzowi, autorowi i koordynatorowi Projektu, Panu posłowi Dariuszowi Dziadzio, PGE Dystrybucja S.A. Oddział Rzeszów i firmie Polimedia.
Życzymy wszystkim udanych wakacji oraz wielu niezwykłych wrażeń i przeżyć podczas odkrywania ciekawych zjawisk, eksperymentowania i konstruowania.

Experymentarium 1 na 5. Dniu Odkrywców

7 czerwca „Experymentarium 1” gościło na V Dniu Odkrywców zorganizowanym w Rzeszowie przez Stowarzyszenie Explores i firmę POLIMEDIA. Experymentarium reprezentowali: Julianna Bacher, Matylda Smoderek, Gabriela Twardak, Paweł Ziobro i Bartek Klimowicz.
Nasze stoisko znajdowało się w Strefie Techniki. Tym razem zaprezentowaliśmy urządzenia – zabawki, które młodzi technicy wykonali podczas zajęć Experymentarium 3Z: elektroskop, koło Newtona, peryskop, sferę, taumotrop. Można je było sobie zrobić i zabrać do domu. Najchętniej wykonywanym urządzeniem był peryskop. Ogromną ciekawość odwiedzających budziły wielkie lustra, w których można się oglądać jak w kalejdoskopie oraz wspaniałe modele latające. Na naszym stoisku można było też zbudować sobie samodzielnie rakietę.
Stoisko przez cały czas od godz. 11.00 do 18.00 było oblegane przez uczestników Pikniku. Ciekawość budził również sam projekt Szkolnego Centrum Nauki „Experymentarium 3Z”.
Przez cały dzień dzieciom towarzyszyły panie: Jadwiga Furman, Renata Zachwieja, Małgorzata Wilczak oraz pan Jacek Mroczka.

Przekładnie

Najprostszą przekładnią zębatą jest przekładnia składająca się z dwóch kół zębatych. Ale, czy koła zębate zawsze muszą być okrągłe? Na ostatnich zajęciach dzieciaki przekonały się, że przekładnia może też składać się z ... kwadratów zębatych. Młodzi konstruktorzy bardzo dobrze poradzili sobie przy montowaniu przekładni składającej się z czterech kwadratów zębatych. Niemożliwe okazało się możliwe. Kwadratowa przekładnia działa doskonale.

Peryskop

W czołgu albo… w łodzi podwodnej, czyli jak spojrzeć nad głowami tłumu. Niewątpliwie najbardziej nadaje się do tego peryskop, jeden z najprostszych przyrządów optycznych. Najważniejszym elementem składowym peryskopu są dwa płaskie zwierciadła. Peryskop można wykorzystać do obserwacji obiektów nie znajdujących się bezpośrednio w polu widzenia obserwatora np. zobaczyć co dzieje się na korytarzu, podglądnąć zza stołu koleżankę, samemu nie będąc widzianym. I właśnie ten prosty przyrząd budowaliśmy na kolejnych zajęciach Experymentarium 3Z. Uczestnicy zajęć zadbali też o to, aby ich model był efektowny. Pomysłowość małych odkrywców przeszła wszelkie oczekiwania.

Kołyska Newtona

„Kołyska Newtona” to kolejny przyrząd – zabawka, który wykonali uczestnicy zajęć Experymenrtarium 3Z. Wykorzystali drewnianą listwę (dł. 40 cm), 2 klocki (wys. 4cm), sprężystą plastikową listwę o przekroju litery U (dł. 50 cm) i kilka śrubek. Odmierzali, piłowali, wiercili i skręcali. Gotowe…Teraz tylko 6 stalowych kulek, które umieszczamy w plastikowej rynience i… już można obserwować ruch kulek. Jeśli puścimy jedną kulkę, jedna odskoczy z drugiej strony; jeśli dwie, to dwie odskoczą. A pozostałe kulki? To tylko pośrednicy w zderzeniu, jak wagony kolejowe, w które uderzyła lokomotywa - po kolei uginają się ich zderzaki, ale odskoczy tylko wagon na końcu.
Dzieci samodzielnie wykonywały doświadczenie. Obserwowały ruch kulek i szukały analogicznych doświadczeń z życia codziennego (ruch wahadła zegara, ruch huśtawki). Poprzez kontakt z prezentacją doświadczały okresowości i powtarzalności zjawiska. Puszczając kulki na różne sposoby można bowiem uzyskać ciekawe powtarzalne okresowo rytmy.
Młodzi odkrywcy intuicyjnie poznali zasadę zachowania pędu i energii, o której będą się uczyć nieco później.

Siła odśrodkowa

Zakończyliśmy kolejną turę zajęć w „Experymentarium 3Z”. Tym razem młodzi odkrywcy sprawdzali działanie siły odśrodkowej. Dowiedzieli się, że jest to rodzaj znanej im już dobrze siły bezwładności i że jest to siła powodowana ruchem… wirowym. Tradycyjnie wykonali prosty przyrząd – zabawkę, za pomocą którego doskonale można zobaczyć, jak działa siła odśrodkowa i jak ją wykorzystać np. do dźwigania ciężarów. Do wykonania modelu potrzebny jest plastikowy kubek, kawałek drutu, sznurek, 10 cm rurki i metalowy krążek z dziurką. Młodzi technicy świetnie radzili sobie z odmierzaniem, piłowaniem i przycinaniem. Trochę trudniej szło wiązanie sznurka. Ale trening czyni mistrza. Wystarczy poćwiczyć np. wiązanie sznurowadeł. Wszyscy niecierpliwie czekają na kolejne spotkanie z nauką.

Maszyny proste

Ponieważ uczestnicy Experymentarium 3Z świetnie już sobie radzą z piłą, młotkiem i śrubokrętami, a maszyny proste nie mają dla nich tajemnic, na kolejnych zajęciach robili dźwig. Najpierw obejrzeli kilka modeli, potem przeanalizowali budowę maszyny, a następnie rozpoczęli pracę. Mierzyli, przycinali, wiercili i powoli, powoli z chaosu deseczek i listewek zaczął wyłaniać się dźwig.

Animacje

Rozpoczęliśmy kolejny cykl zajęć Experymentarium, podczas których uczniowie wykonują zoetrop. Każdy z nas zapewne oglądał w życiu niejeden film. Do jego powstania potrzeba wielu zdjęć – obrazków. Być może wielu z nas rysowało również postaci w różnych fazach ruchu, które w momencie kartkowania zeszytu wprawiały ją w ruch. Na tym właśnie polega sztuka animacji. Zoetrop wykonany jest z cylindra z naciętymi szczelinami. Wewnątrz znajduje się seria obrazków. Po wprawieniu cylindra w ruch, patrzący ma wrażenie, że ogląda film. Konstruowanie zoetropu wymaga precyzyjnej pracy oraz cierpliwości, ale efekt wszystko rekompensuje.

Kalendarz Experymentarium

Mamy przyjemność przedstawić Kalendarz Experymentarium 1 na rok 2014.

Prezentujemy w nim przykładowe zdjęcia z zajęć oraz wszystkie ekipy młodych naukowców, nie zapominając o tych, dzięki którym zajęcia się odbywają, czyli ekipie animatorów. Kalendarz otrzymali wszyscy uczestnicy zajęć. Jeśli ktoś chciałby stać się posiadaczem tego wyjątkowego wydania można kalendarz zakupić w sekretariacie szkoły. Dla uczestników zajęć i przyjaciół mamy też kolorowe zakładki.

Fale elektromagnetyczne

Przy pomocy oscylatora elektrycznego Heinrich Herz wytworzył falę elektromagnetyczną. Dzięki tym falom możemy m.in. słuchać radia i oglądać programy telewizyjne. Na zajęciach Experymentarium kończących 2013 r. budowaliśmy działające modele urządzenia. Wykorzystaliśmy element piezoelektryczny z zapalniczki, neonówkę, 4 druty o długości 25 cm każdy oraz drewniane listewki. "To już poważne urządzenie" - dumnie stwierdzali młodzi technicy. Oby tylko dobrze zadziałało. No, trochę trzeba było się potrudzić ale zadziałało.
Mamy nadzieję, że kolejne zajęcia będą równie pasjonujące i dostarczą wielu naukowych przeżyć. Zapraszamy!

"Wystrzałowe" zajęcia

Kolejne dwie tury zajęć w Experymentarium były nieco "wystrzałowe". Młodzi adepci nauki dowiedzieli się, co to jest pneumatyka, sprawdzali działanie magnesu i sił magnetycznych. Zbudowali model działa pneumatycznego. Działko pneumatyczne to bardzo proste urządzenie, dostarczające wiele zabawy. Pożytecznej i pouczającej. Składa się z kilku prostych i łatwych do zdobycia elementów, które podłączone do zwykłego odkurzacza pokazują jaką siłą dysponuje strumień powietrza, jak działa bezwładność i co to jest rzut ukośny... na przykład. Równie atrakcyjne było działo magnetyczne. Do jego wykonania wystarczy np. aluminiowa szyna, kilka magnesów neodymowych, stalowe kulki i taśma klejąca. Doświadczenie pokazuje jak kulki odłączane od kolejnych magnesów poruszają się z coraz większą prędkością czerpiąc energię z pola magnetycznego. Ostatnia kulka porusza się z taką prędkością, że przewraca puszkę aluminiową lub inny przedmiot. Dzieci zobaczyły też jak działa elektromagnes.

Ruch obrotowy

Czy globusy oszukują i czy światło białe jest naprawdę białe? M.in.na te pytania próbowali odpowiedzieć uczestnicy kolejnych zajęć z cyklu Experymentarium. Dzieci budowały trzy proste, ale niezwykle efektowne modele, których istotą działania jest ruch obrotowy. W ten sposób zobaczyły, że nasze oczy łatwo oszukać, a Ziemia nie jest idealną kulą. Dużym zaskoczeniem dla wszystkich była wizyta wicekuratora Antoniego Wydro, który razem z dziećmi chętnie budował, wycinał i sklejał. Na koniec najbardziej aktywnym i czujnym uczestnikom zajęć wręczył nagrody.

Bezwładność

8 października rozpoczęliśmy kolejną turę zajęć Experymentarium. Tym razem bawiliśmy się bezwładnością. Sprawdziliśmy doświadczalnie, dlaczego należy zapinać pasy podczas jazdy samochodem. Odróżnialiśmy jajko ugotowane od surowego, odwracaliśmy wiaderko do góry dnem, a woda nie wylewała się. Tylko niestety wiaderko nie wytrzymało naszych eksperymentów. Niespodziewanie zadziałała jeszcze dodatkowa siła. I oczywiście do domowego centrum nauki dołączyliśmy kolejny przyrząd – zabawkę. Możemy więc świetnie się bawić. Wystarczy tylko „wypstryknąć” kartonik tak, aby kulka wpadła do tulejki. Ta niełatwa sztuka niektórym udawała się za pierwszym razem. Inni musieli trochę potrenować. Do eksperymentowania i wspólnej zabawy włączyli się też rodzice. I razem wycinaliśmy, piłowaliśmy, wierciliśmy, kleiliśmy doskonale się przy tym bawiąc.

Elektrostatyka

24 września ruszyły innowacyjne zajęcia Experymentarium - Projekt 3Z NUMER JEDEN – Szkolne Centra Nauki.
Podczas pierwszego spotkania uczniowie dowiedzieli się, w jaki sposób powstają pioruny, czym są wyładowania elektryczne, jak przewidzieć burzę. Poznali budowę elektroskopu, a następnie sami wycinali, wiercili, piłowali budując własne modele. Mali „naukowcy” wykazali wiele zapału i zaangażowania, a wspólna zabawa dostarczyła im wiele radości. Chętnie demonstrowali swoje pierwsze urządzenie swoim rodzicom.
3Z w nazwie oznaczają Zobacz, Zbuduj, Zarejestruj. Główną bowiem ideą projektu jest samodzielna, twórcza praca uczniów przy wykonywaniu modeli pomocy i urządzeń. Ważne jest działanie w grupie, wspólne rozwiązywanie problemów technicznych, nabywanie umiejętności manualnych, tworzenie dokumentacji i rejestracja oraz prezentacja wyników badań. Podczas zajęć uczniom pomagali nauczyciele – popularyzatorzy nauki: Małgorzata Wilczak, Renata Zachwieja, Beata Nisztuk, Jadwiga Furman i Monika Jaracz, a także Paweł Pasterz – pomysłodawca projektu Szkolne Centra Nauki, autor i gospodarz Radiolatorium - audycji Polskiego Radia Rzeszów.

Informację o tych zajęciach podało Polskie Radio Rzeszów

26 września odbyły się kolejne zajęcia, tym razem dla grupy starszych uczniów. Relację z nich zamieściła w 14 minucie programu "Aktualności" Telewizja Rzeszów, a opisała w reportażu Gazeta Wyborcza.

„Experymentarium 1” na Podkarpackim Festiwalu Nauki i Techniki

6 i 7 września w Mielcu odbywał się IV Podkarpacki Festiwal Nauki i Techniki. W tym fantastycznym wydarzeniu wzięli udział też młodzi animatorzy nauki z naszej szkoły, uczestnicy pilotażowych zajęć projektu „Experymentarium 1”: Klaudia Rożek, Jakub Skuza i Mikołaj Pasterz. Wraz z gospodarzami audycji Radiolatorium emitowanej na antenie Polskiego Radia Rzeszów, panią Małgorzatą Wilczak i panem Pawłem Pasterzem zaprezentowali szereg interesujących pokazów m.in. Ile waży powietrze?, Dlaczego samolot lata? oraz zaprezentowali Wieżę Hanoi i Wahadło Newtona. Wielką atrakcją naszego stoiska był model rakiety Saturn V oraz modele samolotów. Pokazy wzbudzały wielkie zainteresowanie odwiedzających, którzy sami chętnie włączali się do eksperymentowania. Z przyjemnością spoglądaliśmy na zaciekawione twarze maluchów i dorosłych. Spotkała nas też ogromna niespodzianka. Nasze stoisko odwiedzili bowiem znamienici goście: wicepremier, minister gospodarki Janusz Piechociński, wiceminister edukacji Tadeusz Sławecki oraz pan wicekurator Antoni Wydro.
Uwierzcie, poznawanie tajemnic nauki i techniki jest niezwykle ciekawe.

 

© 2006 SP1 Rzeszów (kontakt: szkola@sp1.rzeszow.pl)